Geschiedenis omvat alle beschrijvingen over de geschiedenis, in het bijzonder die van Culemborg, die het Genootschap tot zijn beschikking heeft. Links naar andere sites vindt u bij 'Publicaties' onder 'Links'. Bij de categorieën e-boeken en Voetnoten vindt u onder andere de pdf bestanden van boeken die wij digitaal ter beschikking hebben.
In 2017 begon het zo onschuldig. De voorzitter van Voet trad me met open armen tegemoet: "Wat goed dat ik je zie, ik moest laatst aan je denken". Een dergelijke benadering is ontworpen om nieuwsgierig te maken; beter was het geweest de alarmbellen te laten afgaan. "Zo'n cursus Historische Cartografie lijkt me echt iets voor jou". En hup, daar klapte de val dicht. Want Hans Saan weet verdraaide goed hoe verslavend historische cartografie is. Let maar op.

Ja, wat moeten wij hier nu mee. In 1902 kwam er waterleiding in Culemborg, maar het gebied wat nu de Burgemeester Keestrasingel wordt genoemd was toen een grote vuilnisbelt. Onder andere onder het bewind van burgemeester Keestra is die vuilnisbelt opgeruimd. Een openbaar urinoir was toen een ongekende luxe. Dat is nu anders, getuige het relaas van een zoon van onze toenmalige burgemeester. Lees in de Culemborgse Courant wat hij van een pisbak denkt."

Mededeling van de webmaster van Voet: er is welgeteld 1 (één) bezoek aan onze website geregistreerd uit Nieuw Zeeland.

Van een van de vrienden van Voet hebben wij een verzameling foto's gekregen over het Klein-seminarie in Culemborg. Het zijn oude foto's, vermoedelijk genomen kort na de bouw van de Kapel in 1899. Ze beschrijven het seminarie, kennelijk met de bedoeling reclame te maken voor de opleiding daar.

Omslag van de fundatiebriefMet de Fundatiebrief werd op 12 oktober 1560 het Elisabeth Weeshuis opgericht als voortvloeisel van de erfenis van vrouwe Elisabeth van Culemborg. De brief, in feite een oprichtingsakte, werd getekend door de graaf van Culemborg, Floris I, en door Melchior van Culemborg, de laatste nog levende executeur testamentair van het testament van vrouwe Elisabeth. De originele brief, gisteren 455 jaar oud, ligt in het Regionaal Archief Rivierenland.

Voor iedereen die geïnteresseerd is in het verleden van Culemborg is een bezoek aan Groeten uit Culemborg, het online museum van Mary en Roelof van Santbrink, een bezoek meer dan waard. Je vindt er een schat aan objecten zoals sigarenbandjes, postzegels, foto's en ansichten. Over die ansichten is de laatste tijd wel veel te doen. Door copyright gedoe zijn veel instellingen voorzichtig geworden met het tonen van dat materiaal. Voetgenoot Roelof wil zijn mede-Voetgenoten natuurlijk die prachtige ansichten niet onthouden. In de digitale nieuwsbrief van Voet hebben we inloggegevens meegestuurd zodat je die verzameling op je gemak kunt bekijken!
 

omslag boek de braaf Lex de Vroedt, Kuilenburger, maar woont in Delft, heeft een boek geschreven over de familie De Braaf.

Lex heeft in zijn boek 13 generaties beschreven van de familie, die generaties omvatten een periode van vier eeuwen. Veel completer kun je een familie nauwelijks beschrijven. Het oudste familielid is Teunis de Braeff, geboren begin 1600 in Tricht, de jongste nakomeling is Arnout Rowan Walter de Braaf, geboren op 6 december 2014 in Breda. Alles daartussenin staat beschreven in een lijvig boekwerk, compleet met namenregister.

Van een heleboel familieleden maakte Lex een korte beschrijving van hun leven. Kennelijk zat er een soort creatief gen in de familie. Tekenen, schilderen, beeldhouwen musiceren, glasbewerking, een heleboel familieleden houden zich met enige vorm van kunst bezig.

Er zijn weinig dagen in het jaar die zich qua aandacht kunnen meten aan de dag van de grappen. Velen, van jong tot oud, maken zich eraan schuldig; van flauw tot op het randje. Niets is leuker dan anderen erin te laten tuimelen. We hebben het over 1 april. Die traditie bestaat in veel Europese landen.  Links zie je een voorbeeld uit Londen in 1857. De leeuwen zijn nooit gewassen!
En ook: 'op 1 april verloor Alva zijn bril'. Geen grap, maar een mooi ezelsbruggetje voor een van de bekendste gebeurtenissen uit de Tachtigjarige Oorlog en daarmee uit de 'vaderlandse geschiedenis'. Met als gevolg een zelfstandige Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden die niet langer bij Spanje hoorde.

Alle monumenten in Culemborg per straat gefotografeerd

klik op een straatnaam voor de foto's. Heeft u afbeeldingen van monumenten, een verhaal over de bouw of de ontstaansgeschiedenis, vertel het ons en wij voegen het toe.

Streekarchivaris Arend Houtkoop schreef tal van artikelen over onderwerpen uit Culemborgs verleden, en dat niet alleen in het regionaal-historisch tijdschrift van het streekarchivariaat Tiel-Buren-Culemborg, De Drie Steden.

thumbnail voor de ANWB prijs

Kuilenburg of Culemborg

Met het noemen van deze ouderwetse en moderne benaming van mijn geboorte-plaats, geef ik eigenlijk precies aan wat ik met de inhoud van mijn tekeningen en begeleidende teksten beoog, namelijk: EEN SFEERBEELD VAN TOEN EN VAN NU!

Volgens de 18e-eeuwse geschiedschrijver A.W.K. Voet van Oudheusden, wiens grappige oud-Hollandse teksten ik regelmatig zal aanhalen, bouwde Roelof, zevende Heer van "Bosichem" rond het jaar 1144 Culemborg voor zijn zoon Huibert. Hij zou hem dit "Steedje of Vlek met het onderhoorig en omleggend Land na zyn dood tot een Erfportie" hebben gegeven.

Hij is nog niet af, maar het is een goed idee: de geschiedenis van de aarde en de geschiedenis van Nederland in een tijdslijn, wat gebeurde er wanneer. Vanaf het ontstaan van de aarde tot gisteren (bij wijze van spreken).

De moeite van een bezoekje waard: www.tijdslijn.eu.

Sinds kort is onze stad een statig, gerestaureerd monument rijker. Dit nadat door een langdurig herstel het zo vervallen pand Grote Kerkstraat 11-11a (vroeger 11 en 13) een geheel nieuw uiterlijk heeft gekregen.

knipsel uit foto70 Jaar geleden was het D-Day. Twee fotografen hebben oude foto's van D-Day opgezocht en zijn naar Frankrijk gegaan om op dezelfde plaatsen nieuwe foto's te maken. Als u op de link klikt ziet een artikel in The Atlantic met 21 foto's die 70 jaar overbruggen. Zeer precies, geweldig resultaat. Klik op zo'n foto en het beeld springt vooruit, klik opnieuw en het beeld springt 70 jaar terug. Heel mooi, Klik hier.

thumbnail voor tijdreisMaak een reis door de tijd. U begint op de kaart van Nederland in 1815. Zoek Kuilenburg op, want zo heette Culemborg toen. Reis vervolgens in alle topografische kaarten sindsdien door de tijd. Mooie website, klik hier!

Even ten westen van Culemborg liggen twee verdedigingswerken, die deel hebben uitgemaakt van de voormalige Nieuwe Hollandse Waterlinie. Het betreft het zogeheten Werk aan het Spoel, dat in eerste aanleg uit 1759 dateert, en het fort Everdingen, gebouwd in de jaren 1842-1849. Met de benaming 'Hollandse Waterlinie' werd eertijds een verdedigingsstelsel aangeduid dat het westen van ons land door middel van inundaties (onderwaterzettingen) en vestingwerken moest behoeden voor een inval door een vijandelijke legermacht.

Latei oorspronkelijk

Hierboven een stuk eikenhout. Het ziet er zeer oud uit en dat is het ook, te oordelen naar het snijwerk hebben deskundigen het gedateerd op een stuk hout uit ongeveer eind 16-de en begin 17-de eeuw, 400 jaar oud dus.

De oude vishal een klein gebouwtje dat in 1787 werd opgericht. In een tijd dat in de Republiek der Verenigde Nederlanden de strijd heerste tussen patriotten en oranjeklanten. In dat jaar vond ook de aanhouding plaats van Wilhelmina van Pruisen, de echtgenote van stadhouder Willem V, te Goejanverwellesluis.

Ronde Haven
Op de zuidoever binnen een bocht van de Lek stichtte Hubrecht van Bosichem ( ✟1271) een versterkte hoeve.
Zijn zoon Hubrecht Jr. ( ✟1301) -erfschenker van het Sticht en het kapittel van Oud Munster en laatste Heer van Bosichem- ontving medio 1281 van de proost van Utrecht deze hoeve te "kulenburg" als vrij goed in ruil voor anderhalve hoeve in het gerecht Lanxmeer. Hubrecht verkocht nog in datzelfde jaar voor hondert ponden Hollands (Voet p. 19) zijn "castrum dictum Culenburgh" aan Graaf Reinout I van Gelre, en ontving het in leen terug. 1

Kasteel Culemborg is een imposant bouwwerk geweest. Het was een waterburcht, omgeven door grachten en gelegen ten noordoosten van de stad. Het bestond uit drie afzonderlijke delen:

De Opperhof

De Opperhof, het woongedeelte van de grafelijke familie, was een vijfhoekig gebouw waarvan de bouw rond 1270 is begonnen.

Hollandse schepen in konvooiLogboek van de opperstuurman op 6 oktober 1761: 's Morgens en voormiddag de windt OZO stijve ook afnemende coelte met modtregen stuerden WZW, wij zagen verscheijde zeijlen die van storm bijlagen, met de 6 glasen in de voormiddag setten 't groodtzeijl bij,

Subcategorieën

Alles over de geschiedenis van Culemborgse zaken, maar ook over Hoogstraten en Werth waar Culemborg als Graafschap mee was gelieerd.
Culemborgse personen
Rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten

Algemene geschiedenis